Noże tokarskie jak sama nazwa wskazuje mają zastosowanie przy tokarkach, które można stosować przy skrawaniu. Noże tokarskie mają tylko jedno ostrze i za jego pomocą możemy wykonać toczenie zewnętrzne i wewnętrzne. Obrabiany surowiec przeważnie ma kształt walca lub innej bryły obrotowej i dzięki nożom tokarskim możliwe jest uformowanie go w inny kształt. Poza toczeniem za ich pomocą można dokonać także przecinania, wcinania, gwintowania czy też rowkowania. Tokarki są bardzo popularnym urządzeniem do wytwarzania gwintów. Jak zrobiony jest nóż tokarski i jakie mamy jego modele? Jakich jeszcze narzędzi użyjemy do wytwarzania gwintów?

Jak zbudowany jest nóż tokarski?

Nóż tokarski zbudowany jest z dwóch elementów – roboczego i chwytowego. Część chwytowa instalowana jest prosto w tokarce, część robocza za to zawiera kilka innych elementów i to dzięki niej możliwa jest praca noża. Jej fragmentem jest powierzchnia natarcia oraz przyłożenia, krawędź skrawająca, ostrze a także naroże. Każda z tych części ma inne zadanie i wystarczy, że nie będzie jednej z nich a nóż nie będzie użyteczny. Noże tokarskie wykonane mogą być ze stali szybkotnącej i użytkowane w takim przypadku będą do formowania stali, staliwa, żeliwa oraz miękkiego mosiądzu. Drugi materiał, z którego mogą być zrobione to płytki z węglików spiekanych, które można dodatkowo podzielić na rodzaj S oraz H i obydwa będą wykorzystywane do innych materiałów.

Jakie wyróżniamy rodzaje noży tokarskich?

Noże tokarskie klasyfikować można ze względu na różne kryteria. Bardzo często można natknąć się na dzielenie ich ze względu na sposób kształtowania. W takich sytuacjach wyodrębniamy noże punktowe, kształtowe oraz obwiedniowe. Noże punktowe dotykają się z obrabianym tworzywem punktowo, czyli jedynie wierzchołkiem ostrza. Noże kształtowe będą kształtowały materiał brzegiem ostrza, a noże obwiedniowe cechują się obrabianiem poprzez przetaczanie się przez powierzchnię.

Drugim sposobem na podział noży tokarskich będzie uwzględniający ich konstrukcję.

Rozróżniamy wtedy noże tokarskie jednolite, składane, noże z płytką lutowaną i noże oprawkowe. Noże jednolite bywają zrobione z jednego typu materiału i zazwyczaj będzie to stal, składane dla odmiany mają zamienne płytki wykonane z węglików spiekanych. Noże z płytką lutowaną przeznaczone są do toczenia wzdłużnego, zewnętrznego czy też wewnętrznego, ale też do przecinania oraz planowania. Noże oprawkowe dla odmiany tworzą nowe noże tokarskie, które mają nieregularne formy – promieniowe, przezieraki, wytaczaki i zdzieraki.

Za pomocą jakich narzędzi najlepiej obrabiać gwinty?

Gwinty można robić za pomocą paru różnych metod. Rozróżnić możemy obróbkę walcowaniem, szlifowaniem, frezowaniem, nacinanie gwintownikiem albo nożami stycznymi wagnera oraz nacinanie na tokarce.

Dostępne na rynku noże styczne wagnera są bardzo profesjonalnym oraz skomplikowanym sprzętem, ale przy wykorzystaniu ich proces obróbki przebiega niezmiernie szybko.

Jednymi z najprostszych technik jest nacinanie na gwintowniku oraz nacinanie gwintu narzynką. Bardzo często będą one też używane w domowych warsztatach jeśli tylko posiadamy odpowiednie maszyny. Warto jednak pamiętać, że na gwintowniku obrobimy tylko gwinty wewnętrzne, a na narzynce gwinty zewnętrzne.

Źródło: Szlifmet – noże wagnera